Karl Foerster
‘Man geht nie zweimal in den selben ‘Garten’.
Karl Foerster (1874 – 1970), vaste plantenkweker en tuinfilosoof.
Een levende herinnering.

Vele boeken heeft hij geschreven maar net zovele zijn er over hem geschreven. De man die altijd bezig was om vaste planten te veredelen. Velden vol met Riddersporen om dan alleen verder te gaan met die éné die geen last had van meeldauw/luis enz.
Een man met passie voor vaste planten, vooral Riddersporen, Helenium, Phlox en siergrassen waren zijn favorieten. In onze tuinen komen we nog altijd vaste planten van Karl Foerster tegen.

In 1903 begon hij in Berlijn-Westend met zijn eerste kwekerij, in 1910 verplaatste hij deze kwekerij naar een aardappelakker in Bornim bij Potsdam, op deze plek is de kwekerij nog altijd te vinden.
De verschillende tuinen die er in de loop der jaren zijn aangelegd getuigen van veel kennis. Loop je langs de rotstuin krijg je het gevoel dat je echt bovenop een berg bent. Niet zomaar klakkeloos een hoop stenen op elkaar geworpen en volgepropt met planten, nee hier dacht ik de omgeving even weg en waande me weer even boven op de Wendelstein, een berg in Zuid-Duitsland. Een verademing om te zien. Wil je een rotstuin aanleggen, boek dan eens een reisje naar Berlijn. Ga dan kijken in Bornim bij Potsdam. Iedere dag van negen uur tot zonsondergang is de tuin open. Elke tuin die je daar aantreft of het nu de dieptetuin, de lichte of volle schaduwtuin of de rotstuin is, ze zijn van een ongelooflijke schoonheid.

Vele uitspraken heeft Karl Foerster gedaan, zo ook:
‘Wie door de tuinpassie gegrepen wordt, zal nooit meer herstellen’.
Daar ben ik het mee eens, éénmaal een tuingek en het gaat nooit meer over. Daarom is het ook zo leuk om met een groep tuinfanaten op tuinreis te gaan. Je ziet ze lopen door de tuinen met hun opschrijfboekje welke plant ze mooi vinden en echt een ‘must’ is. Is er een kwekerij bij de tuin dan wordt er gelijk gekeken of deze plant te koop is. Heerlijk, je bent gelukkig niet de enige die vol passie naar een bloem kan kijken. In stille verwondering naar dat mooi gevormde kelkje met zijn slanke meeldraden.
We zijn die middag rondgeleid door ook zo’n tuinfanaat. Deze man was in zijn jonge jaren een leerling geweest van de grote meester, nu bracht hij zijn kennis over aan leerlingen van de tuinbouwschool.

Af en toe gaf hij nog rondleidingen in de tuinen in Bornim. Een schitterende man, de vreugde straalde van zijn gezicht, tijdens zijn verhaal over Karl Foerster, de kwekerij en de tuinen. Voor de groep tuinliefhebbers uit Holland zou hij langzaam praten, zodat we het allemaal zouden begrijpen. Zijn enthousiasme was echter zo groot dat zijn woorden in ijltempo over zijn tong rolden. Dankzij mijn Duitse ‘verleden’ kon ik alles verstaan en heb ik bijna aan zijn lippen gehangen en alle informatie opgezogen.
Het is een onvergetelijke middag geworden.
De dieptetuin is de mooiste tuin die ik tot nu toe gezien heb, het hoogteverschil, de vijver, de oude gestutte bomen, de vele wuifende grassen en de stralende helenium soorten gaven deze tuin een heerlijk zomers gevoel. Je werd er echt blij van.

Beschermd tegen middaghitte, zat ik in de schaduw van de fruitboom aan de rand van de moestuin en sliep.
Het was, alsof ik droomde van die mooie zomerwereld,
of droomde de mooie zomerwereld van mij.
Ik werd half wakker en dacht stil: Waar ligt dan deze aardkust?
Als het nu toch oneindig is, waarin ze ligt,
en als de blauwe ruimte met altijd nieuwe wereldkusten
zonder einde in eeuwige diepten reikt,- dan bestaat er geen ‘Waar.’
Het maakt niet uit , in welke sterrenzone ook, in het kleine fruittuintje kan alles omgedraaid worden.
Eigenaardig, hoe het leven ruist en oude oorden steeds weer volkomen nieuw lijken.
Karl Foerster

De tuinen van Karl Foerster staan nu onder natuurbescherming en zijn een monument geworden.
Het is vast de moeite waard om deze tuinen in verschillende seizoenen te bezoeken maar als dat niet mogelijk is, kun je altijd nog de DVD ‘De tuin der zeven seizoenen’ kopen.
Als buiten de wind om het huis giert en de regen tegen het raam klettert, kruip je heerlijk op de bank, zet je de DVD aan en droomt weg bij het zien van de tuinen van Karl Foerster.
vertaling gedicht: Dini Bellinga

Om dromen te verwezenlijken moet men wakker zijn en meer dromen dan anderen.
Reacties
Op dit artikel kan niet gereageerd worden.

