Schoonheid zonder boementuil
Mijn passie voor varens heeft een nieuwe impuls gekregen. Laatst las ik in een artikeltje van Romke van der Kaa over varens in boomstronken. Op internet is daar weinig tot niets over te vinden. In onze tuin liggen meerdere boomstronken, deze stronken wil ik dus gaan beplanten met varens. De meeste stronken zijn al redelijk vermolmd en zal het maken van gaten geen probleem vormen. Toch ga ik ook nog op zoek naar een paar mooi gevormde stronken om een aantal varens in te planten. Altijd is er wel een plekje te vinden in onze tuin om nog een boom stronk ergens tussen te plaatsen, ook al zal dat moeilijk worden.
De varen, geen opvallende verschijning, geen mooie bloementuil, eigenlijk een doodgewone plant maar o, wat een schoonheid. In de 19de eeuw nam deze plant een belangrijke plaats in. De liefde voor deze plant was overweldigend en zelfs zo groot dat één kweker 50 variëteiten van de tongvaren, Phyllitis, aanbood. De prijs voor sommige van deze tongvarens, als je het zou omrekenen naar deze tijd, zou zo’n € 45,00 zijn.
In Engeland, het planten land bij uitstek werd in 1699 het inheemse assortiment uitgebreid met 2 planten uit Madeira en bijna een eeuw later kwamen er nog eens 37 nieuwe soorten bij uit West-Indië.
In dezelfde tijd ontdekte een op Jamaica woonachtige arts hoe je varens kon vermeerderen. Ondanks het grote aanbod van varens waren de mensen niet enthousiast. Een arts in Londen, Nathaniel Ward, had meerdere planten in een rotstuin geplant maar door de schadelijke gassen van de fabrieken hadden ze geen overlevingskans. Door toeval ontdekte hij in 1829 dat planten gehouden in glazen kassen er mooi en gezond uitzagen. Zo ontstonden er miniatuur kasjes, soms in de vorm van de Taj Mahal of het Paviljoen van Brighton. Natuurlijk kon niet iedereen zo iets betalen, de armere mensen moesten tevreden zijn met eenvoudige exemplaren.
De Engelse kwekers waren natuurlijk blij met deze minituintjes en deden hun best om nieuwe tropische varensoorten aan de man te brengen. Voor een generatie die dol was op exotische varens en die poppenhuizen bouwde voor volwassenen, was de miniatuur varenkas de perfecte samenstelling. De voorliefde voor versieringen was te merken aan de kasjes. Hoekig, rond of gewelfd en vol versieringen stonden deze landschapjes in miniatuur in de woningen.
Tegenwoordig zul je dit soort kasjes niet meer in huis aantreffen, tijden veranderen en zo ook de smaak van de mensen. Gelukkig blijven we in de tuinen wel varens zien, vooral de altijd groene varens zie je regelmatig. Zelf zou ik mij een tuin zonder varens niet voor kunnen stellen. Het is zelfs mogelijk om een verplaatsbare tuin te maken met varens, dit systeem kun je in noordelijke maar ook in mediterrane tuinen toepassen. Rond een vijvertje kun je varens in potten in steeds weer verschillende samenstellingen plaatsen. Bovendien hoef je maar naar het weerbericht te luisteren en kun je de subtropische varens binnen zetten.
Deze foto van een verplaatsbare tuin staat in de Time-Life planten encyclopedie Varens.
Reacties
Op dit artikel kan niet gereageerd worden.
